Space-claim ontwerp per discipline

Bij het ontwerpen en bouwen van schepen maken verschillende disciplines gebruik van dezelfde fysieke ruimte. Denk aan constructie, piping, elektrotechniek, ventilatie en equipment.

Wanneer deze disciplines hun ontwerpen afzonderlijk ontwikkelen, ontstaat het risico dat onderdelen elkaar kruisen of overlappen — zogenaamde collisions.

In de praktijk worden dergelijke conflicten soms pas laat in het ontwerp- of zelfs bouwproces ontdekt. Hoe later een collision wordt geconstateerd, hoe groter de impact op planning, kosten en doorlooptijd. Herontwerp, aanpassingen op de werf en extra coördinatie leiden tot faalkosten en vertraging.

Huidige oplossingen bestaan vaak uit mondelinge afstemming of discipline-specifieke clash checks. Er ontbreekt echter een structurele en gestandaardiseerde manier om ruimteclaims — inclusief benodigde montage-, onderhouds- en demontageruimte en eventuele bewegende delen— vroegtijdig en eenduidig vast te leggen en uit te wisselen.

Doel

Het doel van deze use case is om 3D space claims digitaal en gestandaardiseerd vast te leggen en uitwisselbaar te maken tussen disciplines en betrokken partijen.

Door per discipline zowel netto (de rigide fysieke ruimte) als bruto  (inclusief montage-, onderhouds- en demontageruimte  als dynamische (inclusief bewegende delen) ruimteclaims vooraf in het 3D-model te definiëren, wordt de beschikbare ruimte transparant en onderling afgestemd.

Dit maakt simultaan engineeren in een vroeg stadium mogelijk en voorkomt conflicten in latere fases.

De use case richt zich op:

• Het digitaal vastleggen van netto, bruto en dynamische space claims per discipline
• Het standaardiseren van het formaat waarin ruimteclaims worden uitgewisseld
• Het ondersteunen van interdisciplinaire clashdetectie op basis van ruimteclaims
• Het zichtbaar maken van onderhouds-, montage- en bewegingsruimte
• Het bevorderen van 3D-communicatie tussen partijen op hetzelfde dataformaat
• Het verbeteren van interoperabiliteit tussen ontwerp- en engineeringsystemen

Beoogd resultaat

Het beoogde resultaat is een ontwerpproces waarin ruimtegebruik vroegtijdig en transparant wordt afgestemd, waardoor:

• Collisions tijdens ontwerp, bouw en onderhoud worden voorkomen
• Minder rework plaatsvindt op de werf
• Doorlooptijden worden verkort
• Kostenoverschrijdingen worden verminderd
• Simultaneous engineering effectiever wordt
• Disciplines werken met dezelfde ruimtelijke uitgangspunten

Dit alles draagt bij aan efficiënter en sneller bouwen en daarmee ook aan duurzamer bouwen en retrofitten.

Deze use case is relevant voor:

• Scheepswerven
• Engineeringbureaus
• Systeemleveranciers
• Softwareleveranciers
• O&D-consortia binnen het Maritiem Masterplan

Organisaties die werken aan complexe scheepsontwerpen profiteren van betere ruimtelijke afstemming, minder risico, efficiënter simultaan engineeren en een robuuste digitale basis voor verdere verduurzaming.